مجله شناخت، رفتار، یادگیری 1 پیاپی ۳ 2024 12 20 Comparison of the Effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy and Cognitive-Behavioral Therapy in Improving Executive Functions in Students Exhibiting Phubbing Behavior مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد با درمان شناختی-رفتاری در بهبود کارکردهای اجرایی دانشجویان دارای رفتار فابینگ 208 224 10.61838/jcbl.1.3.15 FA لیدا نیک وش دانشجوی دکتری روانشناسی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران لیلا مقتدرعثماوندانی استادیار،گروه روانشناسی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران بهمن اکبری استادتمام، گروه روانشناسی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران طیبه حق پرست استادیار، گروه روانشناسی، واحد لاهیجان، دانشگاه آزاد اسلامی، لاهیجان، ایران Journal Article 2024 10 30 <p>Given the widespread use of digital technologies and their impact on social relationships, phubbing has been recognized as a psychological issue within society. The present study compared the effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy (ACT) and Cognitive-Behavioral Therapy (CBT) on the executive functions of students exhibiting phubbing behavior. This research employed a quasi-experimental design with a pre-test, post-test, and a two-month follow-up. The statistical population included all undergraduate students at Islamic Azad University, Rasht Branch, during the 2024–2025 academic year. Using convenience sampling, 45 individuals were selected and randomly assigned to three groups (15 participants per group). The experimental groups underwent 10 sessions of intervention based on ACT and CBT, respectively. Data were collected using the Executive Functions Questionnaire (Nejati, 2013). Data were analyzed using repeated measures analysis of covariance and Bonferroni post-hoc test through SPSS version 26. The results showed that both therapeutic methods had a significant effect on improving executive functions (F = 551.571, η² = 0.964). Furthermore, post-hoc analysis revealed that both ACT and CBT had significant effects on improving executive functions compared to the control group, although the effect of CBT was greater. Subscale analysis indicated that both interventions, especially during the follow-up phase, were more effective than the control group. CBT showed superior performance compared to ACT in the subscales of working memory, selective attention, planning, and response inhibition, whereas ACT demonstrated better performance in the decision-making subscale. Based on the obtained results, it is recommended that ACT and CBT be utilized as effective interventions for improving executive functions in students.</p> <p>با توجه به گسترش استفاده از فناوری‌های دیجیتال و تاثیر آن بر روابط اجتماعی، پدیده فابینگ به عنوان یک معضل روان‌شناختی در جامعه شناخته شده است. پژوهش حاضر به مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد و درمان شناختی-رفتاری بر کارکردهای اجرایی دانشجویان دارای رفتار فابینگ پرداخته است. این پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و دوره پیگیری دو ماهه اجرا شد. جامعه آماری شامل تمامی دانشجویان مقطع کارشناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد رشت در سال تحصیلی 1404-1403 بود که به روش نمونه‌گیری در دسترس، 45 نفر از آن‌ها انتخاب و به‌طور تصادفی در سه گروه (هر گروه 15 نفر) قرار گرفتند. گروه‌های آزمایش تحت مداخلات درمانی 10 جلسه‌ای مبتنی بر پذیرش و تعهد و درمان شناختی-رفتاری قرار گرفتند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه‌های کارکردهای اجرایی (نجاتی، 1392) استفاده شد. داده‌ها با تحلیل کوواریانس با اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی بنفرونی به وسیله نرم‌افزار SPSS 26 مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفتند. نتایج نشان داد که هر دو روش درمانی تأثیر معناداری بر بهبود کارکردهای اجرایی (551.571 = F) داشتند. از طرفی، نتایج آزمون تعقیبی نشان داد که هر دو روش درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد و شناختی-رفتاری تأثیر معناداری بر بهبود کارکردهای اجرایی در مقایسه با گروه کنترل داشتند، هرچند که این تاثیر برای درمان شناختی-رفتاری بیشتر بود. در خرده‌مقیاس‌ها نیز مشخص شد که هر دو روش درمانی به‌ویژه در مرحله پیگیری نسبت به گروه کنترل مؤثرتری بودند. درمان شناختی-رفتاری در خرده‌مقیاس‌های حافظه کاری، توجه انتخابی، برنامه‌ریزی و بازداری پاسخ عملکرد بهتری نسبت به درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد داشت، در حالی که درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد در خرده‌مقیاس تصمیم‌گیری عملکرد برتری نشان داد. با توجه به نتایج به‌دست آمده، پیشنهاد می‌شود که درمان‌های مبتنی بر پذیرش و تعهد و شناختی-رفتاری به‌عنوان مداخلات مؤثر برای بهبود کارکردهای اجرایی دانشجویان مورد استفاده قرار گیرند.</p> https://www.journalcbl.com/index.php/jcbl/article/download/140/94